چاقی در اصل به معنای اجتماع بیش از حد و غیر معمول چربی در نواحی مختلف بدن است که میتواند سلامتی فرد را به خطر اندازد. چاقی و اضافه وزن عوارض و بیماریهای خطرناکی را به همراه دارد و در صورتی که پیشگیری یا درمان نشود، میتواند مشکلات جبران ناپذیری برای فرد ایجاد کند. ما در این مطلب قصد دارین عوامل تاثیر گذار بر چاقی، بدترین عوارض چاقی و بهترین روشهای پیشگیری و درمان این مشکل را با شما در میان بگذاریم.
عوامل موثر بر چاقی و افزایش وزن
فاکتورهای بسیاری وجود دارد که میتواند بر چاقی و افزایش وزن تاثیرگذار باشند که در ادامه به معرفی آنها میپردازیم:
رژیم غذایی نامناسب
مصرف بیش از حد غذاهای فست فود، سرخ شده، غذاهای چرب و گوشتی، محصولات لبنی، غذاهای دارای شکر اضافه، آبمیوههای شیرین، نوشیدنیهای گازدار، نوشیدنیهای الکلی و غذاهای فرآوری شده با کربوهیدرات بالا میتوانند تاثیر بسیاری بر بروز چاقی داشته باشند.
فاکتورهای وراثتی و ژنتیکی
با ایجاد جهش و یا تغییر در برخی از ژنهای موجود بر روی کروموزوم 16، این ژنها میتوانندباعث بروز چاقی در افراد شوند.
استرس زیاد
یکی دیگر از عواملی که بر چاقی تاثیرگذار است استرس و فشار عصبی مزمن و طولانی مدت است. استرس شدید در طولانی مدت میتواند هورمونها را تغییر داده و باعث افزایش اشتهای شما شود.
مشکلات هورمونی
چاقی یا اضافه وزنی که بر اثر مشکلات هورمونی ایجاد میشود، تحت تاثیر 10 هورمون بدن بوده و به دلیل تغییر و عدم تعادل هورمونها ایجاد میشود.
مصرف برخی داروها
مصرف برخی داروها میتوانند باعث تجمع آب در بدن و یا افزایش ذخیره گلوکز در بدن شوند که با درمان بیماری و قطع مصرف داروهای آن، این مشکل نیز برطرف میشود.
نداشتن خواب کافی
کم خوابی یکی دیگر از عواملی است که میتواند باعث تضعیف سلولهای چربی خون شده و در نهایت موجب تجمع آن در بخشهای مختلف بدن شود.
بدترین عوارض چاقی
چاقی میتواند مشکلات بسیاری را به وجود آورد و ما در اینجا قصد داریم به بدترین عوارض چاقی و اضافه وزن اشاره کنیم تا شما نیز با آسیبهای ناشی از این بیماری آشنا شوید.
فشار خون بالا
با افزایش تجمع سلولهای چربی، نیازهای این سلولها افزایش یافته و تامین اکسیژن و مواد غذایی برای این سلولها نیز افزایش پیدا میکند. به همین دلیل خونرسانی به سلولهای چربی بیشتر شده و فشار وارده بر سیستم گردش خون نیز افزایش پیدا میکند. با افزایش فشار بر سیستم گردش خون، فشار بیشتری نیز بر دیواره سرخرگها وارد میشود به همین دلیل فشار خون افزایش پیدا میکند.
علاوه بر تمامی این موارد، چاقی باعث افزایش تعداد تنفس و ضربان قلب شده در نتیجه همین موضوع نیز باعث بالا رفتن فشار خون میشود.
دیابت
دیابت نوع 2 یکی از عوارض افزایش وزن میباشد که بر اثر مقاومت سلولهای بدن نسبت به هورمون انسولین به دلیل افزایش چربی در بدن رخ میدهد. با کاهش جذب قند توسط سلولهای بدن، قند خون افزایش یافته و باعث بروز مشکلات خطرناک در فرد مبتلا به دیابت میشود.
اختلال در چربی خون
مصرف بیش از حد گوشت قرمز و غذاهای سرخ شده موجب افزایش کلسترول مضر خون (LDL) و بالا رفتن سطح تریگلیسیرید میشود که همین امر رسوب چربیهای اضافی در دیواره رگها را نیز به همراه دارد. علاوه بر این چاقی باعث کاهش کلسترول مفید خون (HDL) نیز میشود.
بیماری عروق کرونر
چربی اضافی بدن در دیواره سرخرگهای کرونر قلب که وظیفه خونرسانی و تغذیه ماهیچه قلب را بر عهده دارند رسوب کرده و باعث تنگ شدن دیواره داخلی این عروق میشوند.نتیجهی این اتفاقات، کاهش خونرسانی به بافت قلب و سکته قلبی میباشد.
سکته مغزی
چربی اضافی که در بدن وجود دارد علاوه بر سرخرگهای قلبی، میتواند در دیواره سرخرگهای مغزی نیز رسوب کرده و در صورت بروز لخته خون در این رگها موجب انسداد جریان خون و سکته مغزی شود.
سایش مفاصل یا آرتروز مفاصل
به دلیل افزایش وزن فشار وارده بر مفاصل افزایش یافته و غضروف مفاصل بهخصوص زانوها از بین میرود. از بین رفتن غضروف باعث ایجاد درد و سفتی در مفاصل میشود.
آپنه تنفسی یا توقف تنفس در خواب
آپنه یا توقف تنفس در افرادی که دچار چاقی و اضافه وزن هستند بیشتر از سایر افراد مشاهده میشود. در این حالت مسیر حرکت هوا در ریهها مسدود شده و تنفس فرد برای مدت کوتاهی متوقف میشود. این اتفاق به صورت مکرر در طول شب رخ داده و هربار فرد از خواب پریده و کیفیت خواب فرد را کاهش میدهد.
بیماری کبد چرب
با ورود چربی اضافی به بدن، سلولهای چربی بیشتری در کبد ذخیره میشود که این امر موجب التهاب و تخریب بافت کبد شده و در نهایت به سیروز کبدی یا نارسایی کبدی منجر میشود.
سرطان
افزایش وزن و چاقی میتواند انواع سرطان را به همراه داشته باشد. در زنان چاقی میتواند موجب بروز سرطان رحم، تخمدان، دهانه رحم، سرطان سینه و سرطان کیسه صفرا شود. در مردان نیز امکان بروز سرطان کولون، رکتوم و پروستات را افزایش میدهد.
بیماری کیسه صفرا
همانطور که گفتیم اضافه وزن موجب افزایش کلسترول مضر بدن شده و این کلسترول اضافی در کیسه صفرا رسوب کرده و باعث بروز سنگ صفرا میشود.
روشهای پیشگیری از چاقی و اضافه وزن
روشهای بسیاری وجود دارد که میتوان به کمک آنها از نوزادی تا سن بالا از بروز چاقی پیشگیری کرد. این روشها شامل موارد زیر هستند:
- تغذیه نوزاد از شیر مادر (در صورت وجود شرایط مناسب)
- استفاده از غذاهای سالم برای تغذیه کودک
- مصرف مقدار کافی و مناسب توسط کودک در حال رشد
- کاهش مصرف غذاهای فرآوری شده و شیرین
- افزایش مصرف میوهها و سبزیجات
- دوری از تنش و اضطراب
- انجام تمرینات ورزشی به صورت مداوم و درست
داشتن رژیم غذایی سالم و مناسب و انجام ورزشهای مختلف مانند پیادهروی، دویدن و شنا کردن به صورت مستمر یکی از بهترین روشها برای پیشگیری و یا درمان چاقی محسوب میشوند. همچنین میتوانید در کنار ورزش و رژیم غذایی سالم، برای کاهش وزن و درمان چاقی خود از روشهای دیگر مانند استفاده از دستگاههای لاغری نظیر دستگاه لاغری جی فایو، کویتیشن، ترمودرمی و یا فارادیک نیز کمک بگیرید.
سخن پایانی
همانطور که گفتیم چاقی و اضافه وزن میتواند عوارض و خطرات بسیاری را به همراه داشته باشد و منجر به بیماریهای قلبی عروقی، سکته مغزی یا قلبی، فشار خون و حتی سرطان شود. بهترین راهکار برای جلوگیری از بروز این مشکلات پیشگیری از ابتلا به چاقی است و در صورتی که به این بیماری مبتلا شدید، پیشنهاد ما این است که هر چه سریعتر برای کاهش وزن و از بین بردن چربیهای اضافی اندامهای خود اقدام نمایید.